Viêm Khớp Dạng Thấp Và Gout: Cách Nhận Biết, Phân Biệt

Viêm khớp dạng thấp và bệnh gout đều là những bệnh phổ biến thuộc nhóm bệnh viêm khớp nói chung. Những triệu chứng của bệnh cũng khá giống nhau và gây khó khăn trong việc chẩn đoán bệnh một cách chính xác. Vì vậy, tốt nhất cần nắm rõ những cách nhận biết và phân biệt ngay từ sớm để kiểm soát tình trạng bệnh. 

thăm khám chẩn đoán bệnh viêm khớp hay gout
Thăm khám chẩn đoán tình trạng bệnh mắc phải là viêm khớp hay gout

Thông tin cần biết về viêm khớp dạng thấp và bệnh gout

Viêm khớp dạng thấp và bệnh gout là hai loại viêm khớp khác nhau. Các tình trạng này có thể có một triệu chứng chung nhưng nguyên nhân gây bệnh và kế hoạch điều trị khác nhau. Do đó, người bệnh để có kế hoạch điều trị viêm khớp dạng thấp và gout phù hợp thì cần phân rõ ràng hai dạng bệnh này.

1. Viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp là một bệnh lý tự miễn dịch khiến các khớp bị viêm, cứng, đau và sưng. Bệnh xảy ra khi hệ thống miễn dịch tấn công các tế bào khỏe mạnh trong các mô hoạt dịch hoặc lớp lót của khớp.

Các đặc trưng phổ biến bao gồm phản ứng viêm, đau đớn và sưng tấy.  Tình trạng này thường xuất hiện ở bàn tay, cổ tay, mắt cá chân và đầu gối ở cả hai bên cơ thể.

người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp
Người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp

Nếu không được điều trị, viêm khớp dạng thấp có thể dẫn đến tổn thương vĩnh viễn và gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Ngoài ra, viêm khớp dạng thấp có thể ảnh hưởng đến toàn thân. Điều này có nghĩa là bệnh có thể gây ảnh hưởng đến các cơ quan khác trong cơ thể, bao gồm da, phổi, mắt, tim và hệ tuần hoàn. Bên cạnh đó, người bệnh viêm khớp dạng thấp có nguy cơ bệnh tim và đột quỵ cao hơn những người khác.

2. Bệnh Gout

Bệnh gout là một loại viêm khớp gây đau dữ dội, thường gây ảnh hưởng đến khớp ngón chân cái. Tuy nhiên gout cũng có thể gây ảnh hưởng đến các phần trên của bàn chân và mắt cá chân. Đôi khi gout cũng tấn công các khớp khác trong cơ thể, chẳng hạn như  các mô hoạt dịch, đặc biệt là ở bàn tay và khuỷu tay.

Các triệu chứng gout xảy ra khi nồng độ axit uric trong cơ thể tăng cao. Axit uric có trong một số loại thức ăn và đồ uống. Ngoài ra, sử dụng một số loại thuốc thường xuyên cũng có thể làm tăng lượng axit uric trong cơ thể.

biến chứng ở người mắc bệnh gout
Biến chứng xảy ra ở người mắc bệnh gout

Nếu không được điều trị, bệnh gout có thể gây viêm khớp dẫn đến đau đớn dữ dội và sưng tấy khớp vĩnh viễn. Do đó, người bệnh cần có kế hoạch điều trị phù hợp theo hướng dẫn của bác sĩ để làm giảm nồng độ axit uric và cải thiện các triệu chứng gout.

Cách phân biệt viêm khớp dạng thấp và gout

Triệu chứng chung của viêm khớp dạng thấp và gout đều là tình trạng đau nhức, sưng viêm và nóng khớp tại một hay nhiều khớp. Do đó không ít người bệnh thường dễ nhầm lẫn giữa hai bệnh lý này dẫn tới việc dùng thuốc hay điều trị sai cách làm bệnh không những thuyên giảm mà còn có xu hướng trầm trọng hơn.

Phân biệt chính xác hai bệnh lý này sẽ giúp quá trình điều trị và cải thiện bệnh hiệu quả hơn. Bạn có thể tham khảo cách nhận biết thông qua các thông tin sau đây

1. Cơ chế gây bệnh

Cần chú ý rằng cơ chế của hai bệnh lý này hoàn toàn khác nhau. Tuy nhiên các triệu chứng cơ bản lại khá giống nhau nên nếu không kiểm tra chính xác có thể gây nhầm lẫn khiến bệnh lý trầm trọng hơn.

Nguyên nhân gây bệnh gout là do sự sự rối loạn chuyển hóa acid uric bên trong cơ thể và làm hình thành các tinh thể urat lắng đọng tại khớp gây đau nhức. Trong đó, Acid uric là một loại chất thải tự nhiên có trong cơ thể được tích tụ từ quá trình tiêu hóa các nhóm thực phẩm có chứa purin.

Bình thường, chất này sẽ được loại bỏ tự nhiên thông qua đường nước tiểu. Tuy nhiên do một lý do nào đó, lượng chất này bị tăng cao đột ngột khiến thận không kịp thích ứng và không thể loại bỏ hết. Từ đó, các acid uric bị tồn dư sẽ lắng đọng trong các khớp làm kích ứng các phản ứng sưng viêm đau nhức tại các khớp.

Do đó nguyên nhân gây bệnh gout thường liên quan đến những người thường xuyên ăn các thực phẩm có quá nhiều acid uric như đồ ăn quá mặn, bia rượu, nội tạng động vật hay các thực phẩm có quá nhiều chất đạm. Những người mắc bệnh lý làm giảm chức năng thận như suy thận, viêm cầu thận hay các bệnh lý tim mạch cũng có nguy cơ cao mắc bệnh này.

Trong khi đó, nguyên nhân gây viêm khớp dạng thấp lại có liên quan đến rối loạn tự miễn. Theo cơ chế hoạt động của hệ miễn dịch sẽ phóng thích ra các chất nhằm loại bỏ các dị nguyên xâm nhập có thể gây nguy hiểm cho cơ thể. Tuy nhiên vì một lý do nào đó mà hệ miễn dịch bị rối loạn và tiêu diệt nhầm các tế bào khỏe mạnh khiến xương bị đau nhức sưng viêm trầm trọng.

cơ chế gây bệnh của bệnh viêm khớp dạng thấp và gout
Cơ chết gây bệnh của viêm khớp dạng thấp và gout xảy ra ở cơ thể người

Viêm khớp dạng thấp thường không tìm được chính xác nguyên nhân gây bệnh còn gout có thể xác định rõ cơ chế gây bệnh hơn. Bệnh thường có liên quan đến các chấn thương, các bệnh lý về xương khớp và đặc biệt có liên quan đến yếu tố di truyền. Môi trường sống hay yếu tố phơi nhiễm như amiăng hoặc silica cũng có thể là các yếu tố kích

2. Dấu hiệu nhận biết

Một số triệu chứng của viêm khớp dạng thấp và gout có thể khác nhau, bao gồm khu vực bị ảnh hưởng và thời gian của các triệu chứng. Viêm khớp dạng thấp có thể dẫn đến một loại các vấn đề mãn tính, bao gồm bệnh hô hấp và tim, trong khi bệnh gout gần như không gây ảnh hưởng đến các cơ quan khác.

– Viêm khớp dạng thấp:

Các triệu viêm khớp dạng thấp xuất hiện theo các giai đoạn và có thể được cải thiện hoặc biến mất sau một thời gian. Tuy nhiên, bệnh có thể tái phát với mức độ nghiêm trọng hơn.

Trong các đợt bùng phát, các triệu chứng viêm khớp dạng thấp có thể bao gồm:

  • Gây mệt mỏi
  • Sốt
  • Đau có thể nhẹ, trung bình hoặc nặng và thường gây cứng khớp
  • Có thể ảnh hưởng đến bất cứ khớp nào trong cơ thể nhưng thường gây ảnh hưởng đến các khớp đối xứng hai bên cơ thể
  • Thường gây ảnh hưởng đến các khớp nhỏ ở bàn tay, cổ tay và bàn chân
  • Khớp có thể bị đau, đỏ hoặc sưng
  • Giảm cân mà không rõ lý do

Viêm khớp dạng thấp có thể tiến triển lâu dài và dẫn đến nhiều biến chứng, kể cả khi được điều trị. Các dấu hiệu nhận biết viêm khớp dạng thấp ở giai đoạn sau thường bao gồm:

  • Loãng xương
  • Tổn thương các khớp
  • Thay đổi ngoại hình và khả năng vận động ở tay hoặc chân
  • Bệnh tim
  • Gây sẹo hoặc viêm bên trong mắt

Bệnh gout:

Tương tự như các bệnh viêm khớp, bệnh gout có thể xuất hiện định kỳ theo từng giai đoạn. Tuy nhiên, bệnh gout thường xuất hiện sau khi bị kích thích như uống quá nhiều rượu khiến lượng tinh thể axit uric tăng trong cơ thể.

Các dấu hiệu nhận biết gout phổ biến bao gồm:

  • Gây sưng, đỏ và đau dữ dội
  • Thường phổ biến ở bàn chân, đặc biệt là ở gốc ngón chân cái
  • Làm giảm phạm vi hoạt động của các khớp

Bệnh gout thường không gây ảnh hưởng đến nhiều khớp trong giai đoạn đầu. Tuy nhiên, một số người cũng có thể bị gout ở mắt cá chân, các ngón chân, khuỷu tay hoặc cổ tay. Gout cũng không dẫn đến các triệu chứng tự miễn như viêm khớp dạng thấp.

3. Nguyên nhân và yếu tố rủi ro

– Viêm khớp dạng thấp:

Viêm khớp dạng thấp là bệnh lý liên quan đến các vấn đề ở hệ thống miễn dịch. Các bác sĩ không biết nguyên nhân cụ thể dẫn đến viêm khớp dạng thấp. Tuy nhiên, cấu trúc di truyền và một số tác động của môi trường, bao gồm nhiễm virus, có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Một số yếu tố rủi ro bao gồm:

  • Tuổi tác: Viêm khớp dạng thấp thường ảnh hưởng đến người trên 60 tuổi.
  • Giới tính: Phổ biến ở phụ nữ.
  • Di truyền học: Lịch sử gia đình có thể tăng nguy cơ mắc bệnh.
  • Trọng lượng: Người béo phì thường có nguy cơ mắc bệnh cao.
  • Hút thuốc: Người hút thuốc lá hoặc có tiếp xúc với khói thuốc lá thường có nguy cơ mắc bệnh cao.

– Bệnh gout:

Thực phẩm, đồ uống và một số loại thuốc có thể dẫn đến bệnh gout hoặc làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Tuy nhiên, nguyên nhân chính gây ra bệnh gout là purin và hoạt chất này được tìm thấy trong nhiều loại thực phẩm.

Thực phẩm giàu purin bao gồm các loại thịt (đặc biệt là các loại nội tạng), cá, động vật có vỏ và cả một số loại rau. Bánh mì và ngũ cốc nguyên hạt cũng có thể chứa purin.

Có thể sẽ chuyển hóa purin thành axit uric và được thải qua nước tiểu. Tuy nhiên, quá nhiều axit uric có thể dẫn đến hình thành các tinh thể axit sắt nhọn ở các khớp và gây đau đớn nghiêm trọng.

ăn nội tạng động vật làm bệnh gout trở nên nặng
Ăn nội tạng động vật làm tăng hàm lượng gây bệnh gout nặng hơn ở người bệnh
Viêm khớp là bệnh tự miễn trong khi gout liên quan đến một số loại thực phẩm

Một số yếu tố rủi ro bao gồm:

  • Giới tính và tuổi tác: Dưới 60 tuổi, nam giới có nguy cơ mắc bệnh gout cao hơn nữ giới. Tuy nhiên, nam và nữ trên 60 tuổi có tỷ lệ mắc bệnh tương đương nhau.
  • Di truyền học: Những người có tiền sử gia đình mắc bệnh gout thường có nguy cơ cao hơn những người khác.
  • Tình trạng sức khỏe: Bệnh nhân Cholesterol cao, tiểu đường, huyết áp cao và bệnh tim thường có nguy cơ bệnh gout cao.
  • Thuốc: Một số loại thuốc như thuốc lợi tiểu, thuốc điều trị viêm khớp hoặc bệnh vẩy nến có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh gout.
  • Chế độ ăn uống: Người sử dụng nhiều thịt đỏ, thịt động vật có vỏ, rượu và soda đều có nguy cơ bệnh gout cao.
  • Trọng lượng cơ thể: Người thừa cân, béo phì thường có nguy cơ bệnh gout cao hơn.

Biện pháp điều trị

Cả bệnh gout và viêm khớp dạng thấp đều không thể chữa khỏi. Tuy nhiên, cả hai bệnh lý này có thể được kiểm soát bằng một số phương pháp tương tự nhau, chẳng hạn như:

  • Phương pháp điều trị đau: Thuốc giảm đau không kê đơn, chẳng hạn như ibuprofen và naproxen có thể được chỉ định để cải thiện tình trạng này. Trong các trường hợp nghiêm trọng, bác sĩ có thể đề nghị người bệnh sử dụng thuốc giảm đau theo toa. Ngoài ra, một loại thuốc được gọi là colchicine được sử dụng để làm dịu cơn gout.
  • Phương pháp điều trị viêm: Corticosteroid chẳng hạn như prednisone có thể giúp giảm viêm và giảm đau do viêm khớp dạng thấp hoặc gout gây ra.
sử dụng thuốc tây và các loại kháng viêm giúp cải thiện tình trạng bệnh viêm khớp và gout
Sử dụng thuốc tây và các loại kháng viêm giúp cải thiện tình trạng bệnh viêm khớp và gout trên cơ thể

Bên cạnh phương pháp giảm đau và viêm, viêm khớp dạng thấp và gout yêu cầu các phương pháp điều trị riêng biệt phù hợp với từng điều kiện. Cụ thể, phân biệt viêm khớp dạng thấp và gout thông qua phương pháp điều trị như sau:

Viêm khớp dạng thấp:

  • Trong trường hợp nghiêm trọng, viêm khớp dạng thấp được điều trị bằng thuốc chống thấp khớp tác dụng chậm (DMARD) hoặc thuốc sinh học mạnh.
  • Thuốc sinh học là các hợp chất được biến đổi gen được xây dựng để tấn công các tế bào liên quan đến hệ thống miễn dịch. Thuốc có tác dụng làm chậm hoặc ngăn chặn sự tiến triển của bệnh, làm giảm viêm và đau.

Bệnh gout:

Ngoài thuốc giảm đau và viêm, bác sĩ có thể đề nghị người bệnh gout thay đổi chế độ ăn uống. Cụ thể, người bệnh gout có thể được yêu cầu:

  • Hạn chế rượu
  • Ăn ít thịt
  • Hạn chế tiêu thụ thịt nội tạng và hải sản
  • Uống nhiều nước
  • Duy trì cân nặng hợp lý

Viêm khớp dạng thấp và gout có thể xảy ra cùng nhau không?

Viêm khớp dạng thấp và gout là những bệnh viêm khớp có thể gây viêm nhiễm, đau đớn và sưng ở các khớp. Một người có thể phát triển cả hai bệnh lý này cùng một lúc. Do đó, nếu người bệnh đang điều trị viêm khớp dạng thấp nhưng các triệu chứng không được cải thiện, hãy trao đổi với bác sĩ về các nguy cơ bệnh gout.

Theo một số nghiên cứu, có khoảng 5.3% những người bệnh viêm khớp dạng thấp có thể phát triển các triệu chứng bệnh gout. Bên cạnh đó, những người phụ nữ bị viêm khớp dạng thấp thường có nồng độ axit uric huyết thanh cao. Điều này dẫn đến tăng nồng độ axit uric trong máu và dẫn đến bệnh gout.

Mặc dù viêm khớp dạng thấp và gout đều gây đau, sưng khớp và gây ảnh hưởng đến các hoạt động hàng ngày của người bệnh, nhưng chúng có các nguyên nhân và phương pháp điều trị khác nhau. Do đó, người bệnh nên đến bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.

Các triệu chứng từ cả hai bệnh lý có thể kiểm soát bằng cách kết hợp của các phương pháp điều trị y tế và thay đổi lối sống lành mạnh. Trao đổi với bác sĩ để được hướng dẫn và lập kế hoạch điều trị phù hợp.

Tìm hiểu thêm:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.